Koszty marki odzieżowej, prosty model finansowy i jak sfinansować wzrost
· 6 min czytania
Marka z jednym produktem, która sprzedaje T-shirt za 45 euro uszyty za 13 euro, zatrzymuje około 20 euro z każdej sprzedaży po kosztach uszycia i sprzedaży, potrzebuje w najniższym punkcie około 1 900 euro, żeby przejść przez trzy serie i 200 koszulek, i wychodzi na plus w siódmym miesiącu.
W tym poradniku
- Na co właściwie wydaje pieniądze mała marka odzieżowa?
- Ile zostaje z jednej sprzedaży?
- Co powinien zawierać model finansowy marki odzieżowej?
- Jak marka rośnie od jednej serii do następnej?
- Ile gotówki potrzebuje wzrost?
- Na jakie liczby marka odzieżowa powinna patrzeć co miesiąc?
- Czy sprzedaż hurtowa pomaga marce rosnąć?
- Dlaczego koszt jednej sztuki spada, kiedy marka rośnie?
- Jak zbudować taki model dla własnej marki?
Na co właściwie wydaje pieniądze mała marka odzieżowa?
Na cztery rodzaje kosztów, które zachowują się inaczej. Przypisanie ich do właściwej kolumny to większość modelu finansowego.
| rodzaj kosztu | przykłady | jak się zachowuje |
|---|---|---|
| Koszty uruchomienia | Próbki, zdjęcia produktu | Płacone raz na produkt, tyle samo przy 25 sztukach co przy 500 |
| Towar | Ubrania, metki, opakowania, dostawa do Ciebie | Płacone przed sprzedażą, na sztukę maleją wraz z wielkością serii |
| Koszt każdej sprzedaży | Opłata kartowa, koperta wysyłkowa, zwroty, reklama | Płacone przy każdej sprzedaży, rosną ze sprzedażą |
| Koszty stałe | Abonament sklepu, narzędzie do mailingu, księgowość | Płacone co miesiąc, niezależnie od sprzedaży |
Przykład roboczy w tym poradniku to ten sam gładki T-shirt z jerseyu co w poradniku ile sztuk musi się sprzedać, żeby pierwsza seria odzieży się zwróciła: sprzedawany bezpośrednio za 45 euro, uszyty za 13 euro przy 50 sztukach i 11,50 euro przy 100, z 700 euro na próbki i zdjęcia oraz 150 euro miesięcznie kosztów stałych. Liczby dobrano tak, żeby pokazać, jak zachowuje się model. Metoda działa w każdej walucie i dla każdego produktu.
Ile zostaje z jednej sprzedaży?
Z T-shirtu za 45 euro zostaje 33 euro po kosztach sprzedaży i 20 euro po odjęciu także 13 euro, które kosztowało uszycie koszulki.
| na jedną sprzedaż | |
|---|---|
| Cena sprzedaży | 45,00 euro |
| Opłata kartowa | 1,60 euro |
| Koperta wysyłkowa i pakowanie | 1,00 euro |
| Rezerwa na zwroty | 1,40 euro |
| Reklama, żeby znaleźć klienta | 8,00 euro |
| Zostaje po kosztach sprzedaży | 33,00 euro |
| Koszt uszycia koszulki | 13,00 euro |
| Zostaje po kosztach uszycia i sprzedaży | 20,00 euro |
Stąd dwie marże, które warto znać. Marża brutto to cena minus koszt uszycia, podzielona przez cenę: 32 z 45 euro, czyli 71%. Marża na pokrycie odejmuje też koszty sprzedaży: 20 z 45 euro, czyli 44%. Te 20 euro płaci za koszty stałe, za następną serię i w końcu za pracę założyciela.
Jeśli doliczasz VAT, licz to samo od ceny bez podatku. Przy 23% VAT koszulka za 45 euro przynosi około 36,60 euro, marża brutto spada do około 64%, a każda sprzedaż zostawia po wszystkich kosztach około 11,60 euro.
Co powinien zawierać model finansowy marki odzieżowej?
Trzy arkusze. Większość pierwszych modeli to tylko pierwszy z nich, a o tym, czy marka przetrwa własny sukces, decyduje trzeci.
- Ekonomia jednostkowa. Jeden wiersz na produkt: cena bez VAT, koszt uszycia przy każdej ilości, jaką możesz zamówić, i każdy koszt sprzedaży. Wynik to kwota, która zostaje z jednej sprzedaży.
- Budżet uruchomienia. Wszystko, co trzeba zapłacić przed pierwszą sprzedażą z serii: ubrania, próbki, metki i opakowania, dostawa i zdjęcia. Wynik to próg rentowności, czyli budżet uruchomienia podzielony przez to, co zostaje z jednej sprzedaży.
- Gotówka miesiąc po miesiącu. Wpływy ze sprzedaży, wydatki na towar, koszty stałe i zaliczki na następną serię. Wynik to najniższy stan konta i miesiąc, w którym do niego dochodzi.
Kalkulator cen podaje szacunkowy koszt uszycia jednej sztuki przy Twojej ilości, czyli pierwszą liczbę potrzebną w arkuszu ekonomii jednostkowej.
Jak marka rośnie od jednej serii do następnej?
Domawiając to, co się sprzedało, w coraz większych seriach i płacąc za każdą serię, zanim poprzednia się wyprzeda. W przykładzie marka robi trzy serie w dziewięć miesięcy.
| seria 1, test | seria 2, domówienie | seria 3, większa | |
|---|---|---|---|
| Sztuki | 50 | 50 | 100 |
| Wydatki przed pierwszą sprzedażą | 1 500 euro | 800 euro | 1 430 euro |
| Zostaje ze sprzedaży, jeśli sprzeda się wszystko | 1 650 euro | 1 650 euro | 3 300 euro |
| Miesiące sprzedaży | 3 | 2 | 4 |
| Koszty stałe w tym czasie | 450 euro | 300 euro | 600 euro |
| Wynik serii | strata 300 euro | 550 euro | 1 270 euro |
Seria 1 niesie koszt próbek i zdjęć, więc traci nawet wyprzedana. Seria 2 to ta sama koszulka bez tych kosztów i zarabia 550 euro. Seria 3 jest dwa razy większa, po 11,50 euro za sztukę, z 200 euro na metki i opakowania i 80 euro na dostawę, i zarabia 1 270 euro. Przez trzy serie marka sprzedaje 200 koszulek i kończy 1 520 euro na plusie.
Pierwsza seria to płatny test kroju, ceny i popytu. Zysk jest w drugiej i trzeciej, dlatego pierwsza kolekcja zaplanowana jako jedna seria wygląda na upadający biznes, choć jest tylko pierwszą trzecią działającego. O drugiej połowie tego testu, czyli o tym, czy cena się utrzyma, jest poradnik dlaczego cena odsprzedaży ubrania liczy się, zanim je uszyjesz.
Ile gotówki potrzebuje wzrost?
W przykładzie około 1 900 euro w najniższym punkcie, czyli więcej, niż kosztowała pierwsza seria. Za następną serię trzeba zapłacić, zanim obecna się wyprzeda, bo inaczej marka przez kilka tygodni nie ma czego sprzedawać.
| miesiąc | sprzedane koszulki | wpływy | wydatki | stan konta |
|---|---|---|---|---|
| 0 | 0 | 0 euro | 1 500 euro, seria 1 | -1 500 euro |
| 1 | 17 | 561 euro | 150 euro | -1 089 euro |
| 2 | 17 | 561 euro | 950 euro, seria 2 i koszty stałe | -1 478 euro |
| 3 | 16 | 528 euro | 150 euro | -1 100 euro |
| 4 | 25 | 825 euro | 1 580 euro, seria 3 i koszty stałe | -1 855 euro |
| 5 | 25 | 825 euro | 150 euro | -1 180 euro |
| 6 | 25 | 825 euro | 150 euro | -505 euro |
| 7 | 25 | 825 euro | 150 euro | +170 euro |
| 8 | 25 | 825 euro | 150 euro | +845 euro |
| 9 | 25 | 825 euro | 150 euro | +1 520 euro |
Stan konta jest najniższy w miesiącu 4, czyli wtedy, gdy marka dobrze sprzedaje i płaci za największą serię. Tego należy się spodziewać: rosnącej marce odzieżowej najbardziej brakuje gotówki wtedy, gdy sprzedaż idzie najlepiej, bo każda seria jest opłacona, zanim się sprzeda. Marka, która ma budżet tylko na pierwszą serię, tu 1 500 euro, zostaje bez pieniędzy w miesiącu 4, z czekającymi klientami.
Trzy rzeczy przesuwają najniższy punkt. Zaliczka przy zamówieniu i reszta przed wysyłką, zamiast całej kwoty naraz, rozkładają płatność za serię 3 na dwa miesiące. Sprzedaż następnej serii, zanim dotrze, w przedsprzedaży, przynosi pieniądze, zanim trzeba je wydać. Krótszy czas realizacji pozwala zamówić później, bliżej wyprzedania obecnej serii.
Na jakie liczby marka odzieżowa powinna patrzeć co miesiąc?
Na pięć, a każda odpowiada na pytanie, na które sam stan konta nie odpowie.
- Ile zostaje z jednej sprzedaży. Cena bez VAT minus koszt uszycia i każdy koszt sprzedaży. Jeśli ta liczba spada, marka powiększa straty.
- Koszt pozyskania klienta. Wydatki na reklamę podzielone przez nowych klientów. Ta pozycja zmienia wynik najbardziej: przy 15 euro zamiast 8 każda sprzedaż zostawia 13 euro zamiast 20.
- Wskaźnik wyprzedania. Jaka część serii sprzedała się w zaplanowanym czasie. Seria wyprzedana w 80% zamiast w 100% zmienia wynik serii 2 z 550 na 220 euro.
- Zapas w tygodniach. Sztuki na stanie podzielone przez sztuki sprzedawane w tygodniu. Jeśli to mniej niż czas realizacji w fabryce, domówienie już jest spóźnione.
- Najniższy stan konta w najbliższych sześciu miesiącach. Odczytany z arkusza gotówki. Jeśli jest poniżej zera, plan potrzebuje zaliczek rozłożonych w czasie, przedsprzedaży albo mniejszej serii.
Czy sprzedaż hurtowa pomaga marce rosnąć?
Sprzedaje więcej sztuk bez reklamy i zostawia dużo mniej na każdej z nich. Sklep zwykle kupuje za około połowę ceny detalicznej, więc koszulka za 45 euro idzie za 22,50 euro.
| na jedną koszulkę | sprzedaż bezpośrednia | sprzedaż hurtowa |
|---|---|---|
| Otrzymana cena | 45,00 euro | 22,50 euro |
| Koszt uszycia | 13,00 euro | 13,00 euro |
| Koszty sprzedaży | 12,00 euro | około 1,00 euro, pakowanie i dostawa |
| Zostaje na koszulce | 20,00 euro | 8,50 euro |
Zamówienie hurtowe na 100 koszulek zostawia około 850 euro, tyle co mniej więcej 43 sprzedaże bezpośrednie, i przychodzi jako jedno zamówienie. Zmienia też arkusz gotówki: za towar płacisz przed dostawą, a sklep często płaci po niej, więc stan konta spada głębiej, zanim się odbije. Hurt pasuje marce, której koszt uszycia jest na tyle niski, że połowa ceny detalicznej wciąż zostawia marżę, i której arkusz gotówki uniesie tę lukę.
Dlaczego koszt jednej sztuki spada, kiedy marka rośnie?
Głównie przez ilość. Przygotowanie produkcji w fabryce rozkłada się na więcej sztuk, tkaninę kupuje się bliżej pełnych beli, a metki i opakowania tanieją w większych partiach. W przykładzie koszulka tanieje z 13 euro przy 50 sztukach do 11,50 euro przy 100, co dokłada 150 euro do wyniku serii 3.
Najtańszy wzrost to produkt, który już istnieje. Domówienie pomija próbki i zdjęcia, nowy kolor tej samej koszulki wymaga próbki koloru i minimum tkaniny w tym kolorze, a nowy produkt zaczyna od próbek od nowa. Jak fabryki liczą minimum przy dodawaniu kolorów, opisuje poradnik minimum zamówienia odzieży: rozmiary, kolory i materiał.
Jak zbudować taki model dla własnej marki?
- Wypisz każdy koszt i przypisz go do jednego z czterech rodzajów: uruchomienie, towar, koszt sprzedaży albo koszt stały.
- Policz, ile zostaje z jednej sprzedaży, od ceny bez VAT.
- Podziel budżet uruchomienia pierwszej serii przez tę kwotę i porównaj wynik z wielkością serii.
- Zaplanuj dwie kolejne serie, z miesiącem, w którym za każdą płacisz, i miesiącem, w którym zaczyna się sprzedawać.
- Zbuduj arkusz gotówki miesiąc po miesiącu i znajdź jego najniższy punkt. Tyle pieniędzy potrzebuje plan, a nie tyle, ile kosztuje pierwsza seria.
- Zmieniaj po jednej rzeczy, koszt pozyskania klienta i wskaźnik wyprzedania, i patrz, jak przesuwa się najniższy punkt.
Szczegółowe koszty pierwszego zamówienia, z cłem i frachtem, kiedy fabryka jest w innym obszarze celnym, opisuje poradnik ile naprawdę kosztuje pierwsze zamówienie produkcyjne odzieży. O ustalaniu ceny względem kosztu uszycia jest poradnik jak wycenić T-shirt, żeby nie tracić na każdej sprzedaży.